Oudewijze bij Smoelwerk. Allejezus, dat was even wennen. Tien jaar geleden zat ik volop in de movement en stond ik bij binnenkomst drie kwartier handshakes te busten. Nu was ik slechts op bezoek en had ik nog geluk dat er wat bevriende artists waren voor een babbeltje. Smoelwerk was een mooie confrontatie met de tijd en dat leek mij wel een stukje waard. Dus bij deze van harte alstublieft: een gekleurd verslag van een bonte avond.

Ik zou hierin kunnen vertellen dat Cartes en Jay rockten en dat Fotosynthese skilled doch saai is. Dat VSOP Reunited rauw kwam, maar dat de Spikri posse in het publiek ontbrak. Dat de Arsonists nu nice maar tien jaar geleden beter waren. Et cetera. Maar mij vielen vooral hele andere dingen op. Zaken in de categorie tijd, afdeling veranderingen.
Ten eerste kwam ik binnen als de +1 van mijn lovely lady - dat was vroeger nog andersom. Ten tweede heb ik MOD gemist vanwege een broodje kipkerrie en de Fakkelbrigade wegens trek in een biertje: dat zou me destijds niet zijn overkomen. Kleine dingen, maar wel typerend. Ik ben de afgelopen tien jaar precies de andere kant op gegroeid dan HIJS. Hun start was mijn hoogtepunt. En terwijl ik anno nu van een afstandje kijk, is HIJS major geworden, middenin de Nederlandse scene.

Daarom bij deze: bigup HIJS! Eerlijk gezegd ben ik altijd uitermate ongeïnteresseerd in jullie geweest omdat een voorliefde voor white trash rappers en Immortal Technique nou niet bepaald van goede smaak getuigt. Maar nog eerlijker gezegd: ik heb dit al na twee jaar HIJS besloten en heb jullie daarna nooit meer een kans gegeven. Tot gisteravond, en dat was groots. Niet geheel mijn smaak maar wel fucking impressive. Een boek van zeven kilo, een hele goede documentaire en een zeldzaam goedgevulde Watt. Niceness!

De Smoelwerk-documentaire is een alinea-tje recensie wel waard. Kas heeft er terecht op gehamerd om een neutraal en compleet beeld van de Nederlandse rapscene te geven en dat is gelukt. Lange en Jiggy praten business, Appa en Kempi hebben het over de boodschap van de straat, Tibbert over rijmschema’s en Mel over succes in het buitenland. Topnotch is voldoende maar niet overdreven aanwezig. Keurig. Nice interviews, nice opgebouwd, nice gemonteerd: vet. Cop that shit!

Maar, en nu komen we op veranderingen, het was alleen maar rap. Terwijl er zoveel is gebeurd op de andere fronten. What about the deejays? Tijdens 10 jaar HIJS is wax verruild voor CD’s en heeft een of andere oetlul de term eclectisch het land ingeslingerd. Nogal geen kleine ontwikkelingen toch? Of de producties die ongeveer honderd keer beter en breder zijn geworden? Waar zijn bijvoorbeeld Nicolaj en Supercharger die worldwide beats leveren? En waar zijn namen als Patta&Parra of andere invloeden op design en lifestyle? Daar is hiphop in tien jaar enorm in gegroeid: we hebben mad impact op media, kunst, mode en wat al niet meer. We’s major! Wie maakt daar een docu over? Ik help wel.

Het ging om rap, en dat gold gisteravond voor het publiek nog 10 keer zo hard. Bij een documentaire kun je dat afbakenen noemen, bij het publiek noem ik het een achteruitgang. Nederlandstalig rappubliek. Niet gek gezien de line up, maar wel jammer zeg. La Melodia werd bijvoorbeeld niet helemaal begrepen, al hielp het een hoop dat Mel de complete eerste rij aan het kwijlen kreeg. Ik zweer het: als ze wisten dat ik haar een kusje had gegeven, was ik gelyncht. En nog zoiets: de deejays tussendoor zetten prachtige sets neer (vooral uit de 10 jaar vóór HIJS), maar kregen geen respons. Jammer heren, de kids wilden alleen schreeuwende raps en moshpits. Fresku (toffe
dude), Manu (aansteller) en dat soort acts.

Festivalgangers. Geen thugs, geen gasten met verfspatten op hun schoenen. Geen funk, geen headnodden, niet recht op en neer bouncen maar pogo zoals je dat vroeger alleen bij punk deed. Wat de rappers overigens weer helemaal goedmaakten: het al rappend recht op en neer springen als haatsmurf is terug als nooit tevoren. En Jiggy is de keizer: wat kan die mooi jumpen zeg, bigup! Tibbert als goede tweede.
Waar het publiek behoorlijk eenzijdig was, zocht HIJS muzikaal nog enigszins de breedte. Props dat het turntablism in de grote zaal was geprogrammeerd. Vet dat MOD, La Melodia en Keynote Speakers het engels en een ander soort beats konden brengen. Maar wel errug jammer dat er niet één(!) straatrapper was. THC? Kempi? Of als compromis Winne? Nope. Een tweede gemiste boot wat mij betreft, en ik hou nog wel zo van varen. Eén van de grootste ontwikkelingen in rap is toch dat Nederlandstalig door de straat is opgepikt. Vroeger had je de padvinders van White Wolf, nu heb je criminelen die hun verhaal kwijt moeten. Die beweging terug naar de essentie van hiphop zat mooi in de docu, maar kwam niet terug in de line up. Zonde!

Zo.
Gal gespuwd, punt gemaakt.
Ik heb genoten. Oudewijze komt eigenlijk nooit meer op een avond met alleen maar hiphop en het was heerlijk om terug te zijn. Voor zover ik weet waren er alleen maar two turntables and a mic optredens, waarvoor hulde. Ik heb zelf wèl lekker geheadnod en bo bo bo geroepen. Ik kreeg met de biertjes mijn loopje weer terug. Ik kon Craig Mack weer eens meerappen. Ik heb Klop een polonaise zien houden en ‘potje bier’ horen zingen. Gelukkig zelfs één keer wiet geroken in de basement. Geen tags gezien, maar wel in beslag genomen Eddings. Rappers going buckwild en crowds going crazy. Iedereen was vrolijk in een bomvolle Watt. Uitverkocht? Ik denk het wel. HIJS is groot en dat is ze gegund. Die gasten hebben love en niet zo’n beetje ook. Ik ga ze nog steeds niet checken, maar ik ben ze dankbaar voor een vette avond, een waarschijnlijk dope boek en een hele goede documentaire. Prrrrrrrrpo!

Rest mij nog te doen wat in hiphop gelukkig rechtovereind is gebleven: de shoutouts. INT en Mel: die nieuwe shit was mad nice! Turrie, Docka, Luge Christus: good to see y’all! Tib keep rocking! Rachi, still a fan! Cyrus, je bent een ernstig relaxte dude en ik ga je minder tegenspreken. Demis haha vette gast, thanks voor alle adviezen over voorbinddildo’s. Alle Rotterdam peeps, one! En Gem: je was wederom het lekkerste wijf van de avond en gefeliciteerd met het boek! Docka ook trouwens! Dat tweede dan.
Peace.

Op een dubbele launch party in Zwolle en Amsterdam zag de eerste release van Bivak records onlangs het licht. Het label van funk en old school connaisseur Bart Fader. Hij hoorde vorig jaar een hem onbekende track op een mixtape van DJ’s Serch & Suez en bij navraag bleek deze nog nooit officieel verschenen. Daar moest verandering in komen. Marshall Blueberry draagt op de b-kant zijn ode aan de grondleggers bij. Op snedige beats van drum(machine) legende Pumpkin rapt 'second generation' schrijver CHAIN3 op de titeltrack over zijn actieve schilderscarriere. Dat speelde voor hem eind jaren zeventig in de tijd dat ook namen als DONDI, DAZE en ZEPHYR actief waren. Deze track dateert van begin jaren tachtig en is verschenen op origineel vinyl met full color hoes. Veel oldschooler kan het dus nauwelijks worden. Tel daarbij een catchy hook op en zing de hele zomer "Graffiiitiiiii - New York City Style" mee.

Jiggy Djé heeft lol in zijn leven en dat moeten wij weten. ‘De Ark DeTriomf’ is een album dat bol staat van de pret maar belangrijker nog: het is de muzikale invulling van het feit dat het succes van zijn platenlabel Noahs Ark draait op plezier. Want Jiggy Djé is niet slechts rapper. Als labelmanager, radiopresentator, docent en columnist eist hij een steeds grotere punt van de Nederlandse hiphoptaart op. En het leuke is: dat was nooit zijn doel. Zoals hij onlangs op Puna.nl zei over de groei van het label: er is geen weg naar succes, succes is de weg. Dit album klinkt als een geheel, waarbij de producties verzorgd klinken, zonder glad aan te doen. Terilekst leverde voor het Kofhie Konnect-project nog harde rechttoe rechtaan beats maar heeft nu zijn funk-register opengetrokken om de muziek perfect toe te snijden op de flow van Jiggy. De producties van ‘Loop Met Me’, ‘Mama Zei’, ‘Bericht VanDe Sponsor: Ik Ben Er Nog’ en ‘Moevuh’ begeleiden de Amersfoortse rapper soepel; al spelend met lettergrepen danst hij op muzikale backdrops waarhij hoorbaar van geniet. Overigens laten SirOJ en FS Green zich ook van hun goede kant zien waarbij eerstgenoemde met ‘Je Weet Wel Wie’ een vande grootste bangers van dit jaar aflevert. Jiggy Djé is goed als hij zijn levensplezier toont, maar op zijn best wanneer hij hierbij stilstaat. In het kalme ‘Regen Op Warm Asfalt’ komt dit mooi naar voren: “Ik zie mensen stressen en begrijp niet echt wat hun probleem is, misschien ben ik een simpele levensgenieter of zie ik de matrix of zie ik hem als enige niet”. Hij is daarnaast niet bang om maatschappelijke onderwerpen aan te snijden. Op ‘Zeggut’ spoort hij de jeugd aan om eigen keuzes te maken en roept de overheid op om zich meer te verdiepen in de beweegredenen van jongeren. Dit soort thema’s werkt alleen als je echt de diepte in gaat en dat laat Jiggy helaas na. Het nummer blijft kabbelen aan de oppervlakte. Het zorgt wel voor een prettige afwisseling op het album. Er is namelijk niets hinderlijker dan mensen die hun overmatige geluk bij je naar binnen willen stouwen. Pluim dus voor Jiggy want hij weet te doseren. En blijkbaar zit hij echt lekker in zijn vel, want ongeloofwaardig is hij nergens. Hij zet het op ‘Superster’, een mooie ode aan zijn vader, nog eens uiteen: "Ik weet nog dat je zei: Het is niet allemaal goed, soms moet je dingen doen die je liever niet doet. Maar dat doe ik liever niet". Jiggy Djé heeft lol in zijn leven en dat weet hij zelf het beste.

Na groot succes in de US was er dit jaar voor het eerst een Europese editie van de all-star Rock the Bells lineup. Het Nederlandse podium boven met o.a. thefringe en Cartes & Kleine Jay kon onmogelijk concurreren met de grote zaal en moest het doen met een bescheiden aantal toeschouwers. De kans is nou eenmaal kleiner dat je al deze Amerikaanse rappers ooit nog eens op één avond zult zien optreden. Met high expectations dus richting grote zaal. Eerst de hal door, die lekker vol gepropt was met standjes waar je je schoenen kon laten customizen en shirts, vinyl en eten kon kopen. EPMD mocht de avond in de grote zaal aftrappen, maar was zeker niet als voorprogramma act bedoeld. Helaas bevestigde het deurbeleid die indruk wel een beetje, aangezien de zaal tijdens hun show nog verre van gevuld was. Toch deden de mannen Erick en Parish wat ze gevraagd werd en rockten de hal. Dichterbij waren ‘the Headbanger’, ‘Richter Scale’ en ‘Da Joint’ nog nooit te zien. Misschien dat het bericht van hun nieuwe album dat 9 december uitkomt een pleister op de wonde van de rij buiten is. Hopelijk komen ze daarvoor nog eens terug.

Tracks als ‘Drop’ en ‘Passing me By’ maken het the Pharcyde niet heel moeilijk een crowd uit de hand te laten eten. Met een knap staaltje reverse psychology probeerde Fatlip de geruchten over zijn vermeende crack-gebruik uit de wereld te helpen. Door Bobby Brown’s ‘My Perogative’ op te voeren met vermakelijke danspasjes included, wil hij laten zien dat hij zeker niet on crack is. Indrukwekkend om te zien hoe goed het Pharcyde team, ondanks alle onderlinge haat uit het verleden, nog altijd op elkaar ingespeeld is. Moeiteloos geven ze elkaar afwisselend backup zonder dat het rommelig wordt. De energie was voelbaar en ze genoten duidelijk met de crowd mee van hun optreden. De La Soul deed wat van ze verwacht werd: de funky De La uithangen. En dan nog die keiharde beuker 'Rock Co.Kane' eruit knallen om iedereen te laten ontladen van de rijen-ellende. Maar voor zo'n overgang zou wel de crowd van te voren opgehyped moeten worden. Daarvoor werd tussen neus en lippen door Pharoahe Monch op stage getrokken. Simon says: Laat je bier vallen en ga los! Dela slaagde er goed in de lijn stijgende te houden, waardoor je aan de ene kant wilde dat ze door zouden gaan, maar aan de andere kant ook niet kon wachten om te zien wat de andere artiesten uit de kast zouden trekken om dit niveau vast te houden.

Supernatural deed daarna als verwacht zijn freestyle met Scratch op de beatbox en maakte indruk. Met de snelheid van een supermarktcassiere liet hij de lopende band aan attributen langsstromen in z'n lines. Sinds alle acts tot dan toe precies hadden begrepen welke nummers de bezoekers in hun hoofd hadden, toen ze hun vinger op de 'ja-knop' van het pinautomaat zetten en die kleine 50 euro'tjes aftikten, was ook de verwachting bij Mos Def hoog. Afgezien van een paar verses uit tracks als ‘Definition’ en ‘Travelin’ Man’ maakte hij dit niet waar. Achteraf zullen niet veel mensen me tegenspreken als ik zeg dat het beter was geweest om de Mighty Mos Def de avond te laten beginnen in plaats van EPMD, aangezien hij een rustige show van voorprogramma-niveau neerzette. Daar kom je niet mee weg als je ziet wie er vlak voor je hebben opgetreden. De vraag ging al snel rond welke nummers Nas de bezoekers hoopten te gaan brengen. Hier liet Nas zien dat hij de crowd precies begrijpt en aanvoelt. Want in een medley van zijn dopeste tracks dropte hij alle verses die de crowd op hun lijstje had staan. Van ‘Hip-Hop is Dead’ en ‘NY State of Mind’ tot ‘Made You Look’ dus. Wat een aflsluiting van de avond.

LA producer Presto, of Chris Douglas, levert alweer zijn derde album af dat eer doet aan de titel. Het album ademt soul, is laidback met een jazzy twist en een ontzettend warm geluid. Alle tracks lopen bijna vloeiend in elkaar over en het is dan ook uitermate geschikt voor een loungy avond. Instrumentaal bevat het verrassende samples, van strijkers tot saxofoon en piano en een hele stoet aan underground MC’s. Die vocalen lijken soms wel bijna ondergeschikt aan de beats, maar vormen een sterk geheel van New York’s veteranen CL Smooth, Sadat X, Large Professor tot Fatlip, T-Weaponz, and voormalig Black Eyed Peas zangeres Kim Hill. Met name de tracks ‘Pour another Glass ft Blu’,’ Higher ft. Mhax Montes’, en ‘Plain Jane ft. Kim Hill’ blijven hangen. De clip van Presto’s favoriete track ‘Conquer Mentally’ is te zien op de bijgevoegde DVD. Een leuk maar enigszins overbodig extraatje met verschillende video’s en verschijningen van de artiesten die meewerkten aan het album. Presto ontving vele lovende kritieken, en als je wel van een softere versie van J Dilla en Blackmilk houdt, dan kun je dit album vast ook waarderen.

Ricky Raw vertegenwoordigt de south east essentie van hiphop, gestript van alle nonsens. Als producer en MC timmert hij inmiddels al enkele jaren aan de weg. Uiteindelijk kon hij de verleiding van de mic niet weerstaan en begon met freestyle battles. Niet geheel zonder succes. Na een tour met KRS-one in 2006 bracht hij verschillende tracks en mixtapes uit. De rapper levert met ‘The Good Fight’ een sterk album af met verassend melodische samples en beats (van soulful tot rock) maar ook humoristische lyrics. Luister maar eens naar ‘Put it Down’ en ‘Party’s Over’. Op ‘Fighting for Survival’ hoor je zelfs een classic rock sample vermengd met old skool hiphop beats. Hoewel zijn rapskills niet altijd even overtuigend zijn, staat de productie als een huis.
http://www.rickyraw.com

Deze rapper maakt hip hop volgens de geboden van de hip hop bijbel: Gij gij zult het real keepen, gij zult met gangster tories komen, gij zult met words playen, gij zult representen voor de hood, gij zult soul en funk samplen. Gij zult gastartiesten featuren die een reputatie genieten in de straat, met namen als Immortal Technique, Wordsworth en C-Rayz Walz. Bovenal zult gij uw drums compressen tot ze door de muur dreunen (hoe noemden ze dat ookalweer...bombslap ofzo?).
Heel wat om te onthouden als je even lekker bezig bent natuurlijk. Gelukkig heeft Soul Purpose genoeg voorbeelden om uit te kiezen. The Construction is een echt New Yorks, (ok, New Jersey dan, same difference) album, dat jaren ‘90 vibes levend houd met een vleugje dirty south en midwest om het spannend te houden.
Het resultaat is een hedendaags hip hop album volgens het boekje, waarop nauwelijks zwakke momenten te bespeuren zijn.